Fertitrade (M) Sdn Bhd
M-3-3, Blok M, Encorp Strand Garden Office, No. 12, Jalan PJU 5/1, Kota Damansara, 47810 Petaling Jaya, Selangor, Malaysia. Tel: 03-7666 8899 Fax: 03-7666 8891
E-mail : enq@fertitrade.com.my
Website: www.agromate.com.my/Fertitrade-M-Sdn-Bhd/
Teknik ‘Biofloc’ adalah satu inovasi dalam bidang akuakultur yang semakin mendapat tempat terutamanya dalam sistem ternakan akuatik berintensiti tinggi. Di Malaysia, teknik ini semakin popular kerana keupayaannya meningkatkan kecekapan penggunaan air, mengurangkan kos makanan dan meningkatkan hasil ternakan.
Ternakan Apa yang Menggunakan Biofloc?
Biofloc paling banyak digunakan dalam ternakan:
- Ikan tilapia (Oreochromis spp.)
- Udang putih (Litopenaeus vannamei)
- Patin (Pangasius spp.)
- Keli (Clarias spp.)
Terutamanya udang putih dan ikan tilapia, kerana kedua-duanya sesuai untuk sistem ternakan berintensif tinggi.
Bagaimana Biofloc Bertindak?
Biofloc ialah kumpulan mikroorganisma (bakteria, protozoa, alga, dan zarah organik) yang terbentuk apabila bahan buangan nitrogen seperti ammonia (NH₃/NH₄⁺) dalam air digunakan oleh bakteria heterotrofik dan ditukar menjadi biomas protein mikrob yang boleh dimakan semula oleh ikan/udang.
Proses ini bergantung kepada nisbah karbon:nitrogen (C:N) yang sesuai, biasanya 15:1 hingga 20:1 — ini dicapai dengan menambah sumber karbon seperti molases, dedak gandum atau jagung.
Mekanisme Biofloc:
- Sisa buangan (najis, sisa makanan) → Menghasilkan ammonia.
- Bakteria heterotrofik guna ammonia + karbon → Bina biofloc (protein mikrob).
- Biofloc ini dimakan semula oleh ternakan → Sumber protein tambahan + pembersih air.
FGV Agri Services Sdn Bhd
Level 9 West, Wisma FGV, Jalan Raja Laut, 50350 Kuala Lumpur, Malaysia Tel : +603-2789 1000
Fax : +603-2789 0111
E-mail : fassbmarketing@fgvholdings.com
Sokongan Data dan Kajian Tempatan
Menurut kajian oleh Universiti Malaysia Terengganu (UMT) dan Jabatan Perikanan Malaysia:
Dalam kajian ke atas udang putih (L. vannamei), penggunaan sistem biofloc berjaya meningkatkan kadar kelangsungan hidup hingga 85–90%, berbanding sistem konvensional 60–70%.
Dalam ternakan tilapia merah, biofloc membantu meningkatkan kadar pertumbuhan 15–25% dan menjimatkan makanan sehingga 20–30%, kerana biofloc bertindak sebagai sumber protein tambahan (30–40% protein kasar).
Penggunaan air berkurang sebanyak 70–80%, kerana sistem ini mengitar semula air ternakan, menjadikannya sesuai untuk kawasan kurang air atau tanah terhad.
✅ Kelebihan Sistem Biofloc
| Kelebihan | Penerangan |
| ♻️ Penjimatan air | Sistem tertutup, kurang penukaran air |
| 🍽️ Makanan semula jadi | Biofloc boleh dimakan oleh ternakan |
| 🦠 Kawalan penyakit | Mikrob baik menghalang pertumbuhan patogen |
| 💰 Penjimatan kos | Kurang kos makanan & rawatan air |
| 📈 Hasil tinggi | Sesuai untuk ternakan berintensif tinggi |
⚠️ Cabaran atau Risiko
- Memerlukan pemantauan parameter air yang teliti (DO, pH, alkaliniti, C:N ratio).
- Perlu pengudaraan kuat berterusan untuk kekalkan floc terapung – penggunaan tenaga tinggi.
- Tidak sesuai untuk semua spesies, seperti yang memerlukan air jernih.
📌 Kesimpulan
Sistem biofloc adalah kaedah moden dan mesra alam dalam akuakultur yang berpotensi meningkatkan produktiviti dan mengurangkan impak alam sekitar, terutama untuk ternakan udang dan ikan air tawar seperti tilapia dan keli di Malaysia. Ia memberi peluang besar untuk penternak kecil dan sederhana beralih ke arah ternakan berdaya saing dan lestari.
Sumber : Platform Profesional
Nota : Untuk Rujukan Sahaja
Union Harvest (M) Sdn Bhd
4th Floor, Block A, Menara PKNS - PJ, 17, Jalan Yong Shook Lin, 46050 Petaling Jaya, Selangor Darul Ehsan,.Malaysia. Tel : +603-79572122
Fax : +603-79572630
Email : ask@unionharvest.com
