Union Harvest (M) Sdn Bhd
4th Floor, Block A, Menara PKNS - PJ, 17, Jalan Yong Shook Lin, 46050 Petaling Jaya, Selangor Darul Ehsan,.Malaysia. Tel : +603-79572122
Fax : +603-79572630
Email : ask@unionharvest.com
Website : www.unionharvest.com
Dalam landskap pertanian tropika Malaysia yang kaya dengan pelbagai hasil bumi, penanaman buah-buahan sentiasa memainkan peranan yang penting. Daripada buah-buahan tradisional seperti durian, rambutan dan manggis, sehinggalah kepada varieti moden seperti durian Musang King dan nanas MD2, para petani sentiasa mencari varieti baharu yang mempunyai nilai komersial dan mampu menyesuaikan diri dengan iklim tempatan. Antara buah yang semakin mendapat perhatian terutamanya dalam kalangan petani bumiputera di Malaysia kebelakangan ini ialah buah Matoa, sejenis buah eksotik dari rantau Asia Tenggara yang mula menunjukkan potensi besar dari segi pasaran dan pulangan pelaburan.
Apakah Itu Matoa?
Matoa merupakan sejenis pokok buah-buahan tropika yang berasal dari Papua, Indonesia, dan juga beberapa kawasan hutan hujan tropika lain di Asia Tenggara. Nama saintifiknya ialah Pometia pinnata dan ia tergolong dalam keluarga Sapindaceae (keluarga yang sama dengan buah longan dan rambutan). Pokok Matoa boleh membesar sehingga melebihi 20 meter tinggi dan menghasilkan buah dalam bentuk gugusan yang tergantung di bahagian atas pokok.
Buahnya berbentuk bulat atau sedikit lonjong, berkulit hijau atau ungu kemerahan bergantung kepada varieti, dan bertekstur keras seakan-akan buah longan. Namun, isi buah Matoa adalah tarikan utamanya – ia jernih, manis, sedikit berair dan mempunyai aroma yang menyenangkan, seakan gabungan rasa antara buah laici dan longan. Selain itu, isi buahnya juga mengandungi lapisan gel nipis yang memberikan sensasi licin dan menyegarkan apabila dimakan. Buah ini juga tahan lama selepas dipetik dan tidak mudah rosak, menjadikannya sesuai untuk pasaran segar dan eksport.
Mengapa Matoa Menjadi Pilihan Petani Bumiputera?
Di Malaysia, terutamanya di negeri-negeri seperti Sabah, Sarawak, Terengganu, Kedah dan Perlis, buah Matoa semakin mendapat perhatian dalam kalangan petani bumiputera. Beberapa faktor yang mendorong kepada minat yang semakin meningkat terhadap tanaman ini termasuklah:
- Keserasian dengan Iklim Tempatan
Matoa berasal dari kawasan tropika dengan iklim panas dan lembap, menjadikannya sangat sesuai ditanam di Malaysia tanpa memerlukan pengubahsuaian iklim atau penjagaan yang terlalu intensif. Ia boleh tumbuh dengan baik di kebanyakan jenis tanah dengan saliran yang baik.
- Tahan Serangan Perosak dan Penyakit
Berbanding dengan tanaman buah-buahan lain seperti durian atau rambutan yang mudah terdedah kepada serangan serangga dan kulat, pokok Matoa secara semula jadi mempunyai daya tahan yang tinggi terhadap penyakit dan serangan perosak. Oleh itu, ia tidak memerlukan penggunaan racun kimia yang tinggi, menjadikannya sesuai untuk pertanian organik dan mesra alam.
- Penjagaan dan Penanaman Yang Mudah
Matoa tidak memerlukan teknik penanaman yang rumit. Dengan penyediaan tanah yang baik dan penjagaan asas seperti pembajaan dan pemangkasan, pokok ini boleh tumbuh subur dan mula mengeluarkan hasil dalam masa 3 hingga 4 tahun selepas ditanam.
- Nilai Pasaran yang Meningkat
Disebabkan buah ini masih agak baharu dan eksotik di pasaran Malaysia, ia mempunyai permintaan tinggi terutama dalam kalangan penggemar buah-buahan unik serta pasar organik atau premium. Harga runcitnya juga lebih tinggi berbanding buah-buahan biasa.
Kimagri Corporation Sdn Bhd
PT 23081, Kawasan Perindustrian Tungzen, 31300 Kampung Kepayang, Perak Darul Ridzuan, Malaysia. Tel : +605 350 1032
Tel : 012-310 0715 / 016-442 8408
E-mail : kclee@kimagri.com
Website: www.kimagri.com
Syarat Penanaman dan Teknik Asas
Bagi memastikan hasil yang baik, beberapa faktor perlu diambil kira semasa menanam Matoa:
- Jenis Tanah: Tanah yang sesuai ialah tanah berasid ringan (pH 5.5 – 6.5), kaya dengan bahan organik, serta mempunyai saliran yang baik. Tanah laterit, tanah gembur dan tanah kebun lama adalah pilihan ideal.
- Cuaca: Pokok Matoa memerlukan taburan hujan tahunan sekitar 1,500 mm dan suhu antara 25°C hingga 32°C. Kawasan rendah dan lembah adalah yang terbaik untuk penanaman komersial.
- Jarak Tanaman: Oleh kerana saiz pokok yang besar dan kanopi yang lebar, disarankan untuk menanam dengan jarak 7m x 7m. Ini membolehkan cahaya matahari mencukupi dan memudahkan kerja-kerja penjagaan serta penuaian.
- Kaedah Pembiakan: Matoa kebiasaannya dibiakkan melalui biji benih, namun kaedah cantuman dan keratan batang sedang mula diteroka oleh beberapa pengusaha untuk mempercepatkan tempoh matang pokok.
- Pembajaan: Gunakan baja seimbang seperti NPK 15:15:15 pada peringkat awal pertumbuhan, dan tingkatkan kandungan kalium semasa tempoh penghasilan buah untuk menggalakkan kualiti dan kuantiti hasil.
- Hasil: Pokok mula berbuah seawal tahun ke-3 atau ke-4, dan memasuki fasa produktif sekitar tahun ke-5. Setiap pokok mampu menghasilkan 30 hingga 60 kg buah setahun, bergantung pada penjagaan dan umur pokok.
Anggaran Kos dan Pulangan Pelaburan
Berikut ialah anggaran kos pelaburan dan potensi pulangan untuk penanaman Matoa seluas 1 ekar:
Kos Permulaan:
- Anak benih (60 pokok): RM1,200
- Kos penyediaan tanah dan penanaman: RM2,000
- Baja dan input pertanian (3 tahun pertama): RM4,500
- Sistem pengairan dan penyelenggaraan: RM1,000
- Kos pengurusan lain: RM500/tahun
- Jumlah kos selama 3 tahun pertama: ± RM8,000
Pulangan Potensi (mulai tahun ke-4):
- Anggaran hasil: 60 pokok x 40 kg = 2,400 kg
- Harga borong: RM8/kg
- Jumlah pendapatan kasar: RM19,200 setahun
- Pendapatan bersih (selepas kos operasi): ± RM12,000 setahun/ekar
- Pulangan boleh meningkat jika buah dijual terus kepada pengguna (jualan ladang), diproses menjadi produk nilai tambah seperti jus, jem atau buah kering, atau dijadikan tarikan agropelancongan.
Prospek Masa Hadapan
Permintaan terhadap buah-buahan unik dan organik semakin meningkat, terutamanya dalam kalangan pengguna bandar dan pelancong. Matoa berpotensi menjadi produk premium tempatan jika dimajukan secara terancang. Dengan sokongan daripada agensi kerajaan dalam aspek penyelidikan, pemasaran, penghasilan benih berkualiti serta latihan kepada petani, tanaman ini boleh menjadi satu industri kecil yang memberi impak besar kepada ekonomi luar bandar.
Di Indonesia, buah ini telah dikenali sebagai sumber makanan bernutrisi tinggi dan digunakan secara tradisional untuk tujuan kesihatan seperti menurunkan tekanan darah dan menguatkan daya tahan badan. Ciri-ciri ini turut menjadikannya berpotensi tinggi dalam sektor nutraseutikal dan kesihatan alternatif.
Kesimpulan
Matoa bukan sekadar sejenis buah baharu yang menarik, tetapi simbol kepada potensi inovasi dalam sektor pertanian negara. Ia mudah ditanam, mempunyai nilai pasaran yang tinggi, serta berpotensi untuk dikomersialkan secara besar-besaran. Kepada para petani yang ingin mencuba tanaman baharu dengan risiko rendah dan pulangan baik, Matoa adalah pilihan yang berbaloi. Buah ini bukan sahaja akan membuahkan hasil di ladang, malah mampu menjadi buah tangan baharu dari Malaysia untuk dunia.
Sumber : Platform Profesional
Nota : Untuk Rujukan Sahaja
Behn Meyer AgriCare (M) Sdn. Bhd.
No.5, Jalan TP2, Taman Perindustrian Sime UEP, 47600 Subang Jaya, Selangor Darul Ehsan, Malaysia Tel : 03-8026 3333
Fax : 03-8026 3350
